ศูนย์นวัตกรรมเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว จัดประชุมคณะกรรมการบริหารครั้งที่ 2/2568 วันจันทร์ที่ 24 พฤศจิกายน พ.ศ. 2568 เวลา 09.30 น. ณ ห้องประชุมศูนย์วิจัยเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว คณะเกษตรศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ และผ่านสื่ออิเล็กทรอนิกส์ (E-Meeting) โปรแกรม Zoom โดยมี ศ.เกียรติคุณ ดร.ดนัย บุณยเกียรติ เป็นประธานกรรมการ มีคณะกรรมการบริหาร และพนักงานของศูนย์ฯ เข้าร่วมประชุม ซึ่งมีวาระหลักคือการพิจารณารายงานประจำปี 2568 และพิจารณาแผนการดำเนินงานประจำปี 2569

The post การประชุมคณะกรรมการบริหาร ครั้งที่ 2/2568 appeared first on ศูนย์นวัตกรรมเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว.

ศูนย์นวัตกรรมเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว:หน่วยงานร่วมมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ จัดการประชุมวิชาการวิทยาการหลังการเก็บเกี่ยวแห่งชาติ  ครั้งที่ 22 (22^nd National Postharvest Technology Conference 2025) โดยได้จัดร่วมกับงานประชุมวิชาการนานาชาติ The 4^th China-ASEAN Horticultural Product Postharvest Conference ภายใต้หัวข้อ “ขับเคลื่อนอนาคตเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยวและความมั่นคงทางอาหารอย่างยั่งยืนด้วยนวัตกรรมชาญฉลาด” (Shaping the Sustainable Future of ASEAN–China Postharvest Technology and Food Security through Smart Innovation) วันที่ 3 – 4  พฤศจิกายน  2568 ณ โรงแรม ริชมอนด์ สไตลิส คอนเวนชั่น  อําเภอเมือง จังหวัดนนทบุรี  ทั้งนี้มี ศูนย์นวัตกรรมเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว หน่วยงานร่วมมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี หน่วยงานร่วมมหาวิทยาลัยขอนแก่น ภาควิชาพืชสวน คณะเกษตร กำแพงแสน มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ สมาคมอารักขาพืชไทย และสมาคมพืชสวนแห่งประเทศไทย เข้าร่วมจัดงาน

ทั้งนี้ ศ.เกียรติคุณ ดร.ดนัย บุณยเกียรติ ผู้อำนวยการศูนย์ฯ และ ศ.เกียรติคุณ ดร.จริงแท้ ศิริพานิช ได้กล่าวต้อนรับผู้เข้าร่วมประชุมวิชาการ

การประชุุมทั้งสองงานนี้ มีการนำเสนอผลงานวิจัยในภาคบรรยายจำนวน 27 เรื่อง และภาคนิทัศน์จำนวน 29 เรื่อง มีผู้เข้าร่วมประชุมวิชาการจำนวน 128 คน และมีการบรรยายพิเศษและเสาวนาพิเศษซึ่งได้รับเกียรติจากผู้ทรงคุณวุฒิทั้งจากภาครัฐ ภาคเอกชน และองค์กรระดับนานาชาติ

The post การประชุมวิชาการวิทยาการหลังการเก็บเกี่ยวแห่งชาติ ครั้งที่ 22 ระหว่างวันที่ 3 – 4 พฤศจิกายน 2568 appeared first on ศูนย์นวัตกรรมเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว.

หนังสือ ผักและผลไม้สดตัดแต่งพร้อมบริโภค ISBN 978-616-620-052-2 จำนวน 310 หน้า

ผู้เรียบเรียง
ศาสตราจารย์เกียรติคุณ ดร. นิธิยา รัตนาปนนท์
ศาสตราจารย์เกียรติคุณ ดร. ดนัย บุณยเกียรติ
รองศาสตราจารย์ ดร. อุษาวดี ชนสุต

สารบัญ

• บทที่ 1 บทนำ
• บทที่ 2 คุณภาพและความปลอดภัยของผักและผลไม้สดตัดแต่งพร้อมบริโภค
• บทที่ 3 ชีวเคมีและสรีรวิทยาของผักและผลไม้สดตัดแต่งพร้อมบริโภค
• บทที่ 4 ปฏิกิริยาทางชีวเคมีและกิจกรรมของเอนไซม์
• บทที่ 5 จุลินทรีย์ที่ปนเปื้อนบนผักและผลไม้สดตัดแต่งพร้อมบริโภค
• บทที่ 6 สารเคลือบผิวสำหรับผักและผลไม้สดตัดแต่งพร้อมบริโภค
• บทที่ 7 บรรจุภัณฑ์สำหรับผักและผลไม้สดตัดแต่งพร้อมบริโภค
• บทที่ 8 การเก็บรักษาผักและผลไม้สดตัดแต่งพร้อมบริโภคโดยวิธีการดัดแปลบรรยากาศและการควบคุมบรรยากาศ
• บทที่ 9 เทคโนโลยีเฮอร์เดิลเพื่อยืดอายุการเก็บรักษาผักและผลไม้สดตัดแต่งพร้อมบริโภค
• บทที่ 10 เทคนิคการทำวิจัยผลไม้สดตัดแต่งพร้อมบริโภค
• บทที่ 11 กระบวนการผลิตผักและผลไม้สดตัดแต่งพร้อมบริโภคระดับอุตสาหกรรมขนาดเล็ก
• บทที่ 12 ผักกาดหอมสดตัดแต่งพร้อมบริโภค
• บทที่ 13 พริกหวานสดตัดแต่งพร้อมบริโภค
• บทที่ 14 ขนุนตัดแต่งพร้อมบริโภค
• บทที่ 15 เนื้อลำไยสดพร้อมบริโภค

The post ผักและผลไม้สดตัดแต่งพร้อมบริโภค appeared first on ศูนย์นวัตกรรมเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว.

ศูนย์นวัตกรรมเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว ร่วมจัดนิทรรศการแสดงผลงานของศูนย์ฯ ในงาน “มหกรรมส่งเสริมการใช้ประโยชน์จากองค์ความรู้ วิจัย และนวัตกรรม (อววน.) เพื่อขับเคลื่อนเศรษฐกิจไทยอย่างยั่งยืนด้วยพลังสหวิทยาการ” หรือ “อว.แฟร์ 2025 : SCI POWER FOR FUTURE THAILAND” โดยในปีนี้จัดขึ้นภายใต้แนวคิด “Creators of Tomorrow : คิดสร้างสรรค์ Kids คิดสร้างอนาคต” ระหว่างวันที่ 9 – 17 สิงหาคม 2568 ณ ศูนย์การประชุมแห่งชาติสิริกิติ์

The post ร่วมงาน “อว.แฟร์ 2025 : SCI POWER FOR FUTURE THAILAND” ระหว่างวันที่ 9 – 17 สิงหาคม 2568 appeared first on ศูนย์นวัตกรรมเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว.

ศูนย์นวัตกรรมเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว : หน่วยงานร่วม ศูนย์วิจัยเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ จัดฝึกอบรมเรื่อง การจัดการระบบสายโซ่ความเย็นในผลิตผลสด เมื่อวันที่ 8 สิงหาคม 2568 ณ ห้องประชุมศูนย์วิจัยเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว ซึ่งมีการบรรยายในหัวข้อต่าง ๆ เช่น

• ความสำคัญของสายโซ่ความเย็น (cold chain) ต่อคุณภาพ อายุการเก็บรักษาผลิตผลทางการเกษตรและผลิตภัณฑ์อาหารเทคโนโลยีการจัดการกับผลิตผลเกษตรใน
• การจัดการระบบสายโซ่ความเย็น และ Logistic สำหรับเกษตรกร ผู้ประกอบการรายย่อย ผู้ประกอบการห้องเย็น ผู้ค้าปลีก และ Modern trade
• เทคโนโลยีและนวัตกรรมที่เกี่ยวกับ cold chain และ logistic สำหรับสินค้าเกษตรไทยสู่ตลาดจีน
• ส่งเสริมกระบวนการผลิต ลดการสูญเสีย และใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มค่า (SDG12)

โดยมีอาจารย์ นักศึกษา เกษตรกร และผู้ประกอบการ รวมทั้งเจ้าหน้าที่จากภาครัฐและเอกชน เข้าร่วมฝึกอบรมประมาณ 30 คน

The post ฝึกอบรมเรื่อง “การจัดการระบบสายโซ่ความเย็นในผลิตผลสด” เมื่อวันที่ 8 สิงหาคม 2568 appeared first on ศูนย์นวัตกรรมเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว.

ศูนย์นวัตกรรมเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว : หน่วยงานร่วม ศูนย์วิจัยเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ จัดฝึกอบรมเรื่อง การจัดการหลังการเก็บเกี่ยวสำหรับผลิตผลเกษตร และการควบคุมการสูญเสียอาหาร เมื่อวันที่ 7 สิงหาคม 2568 ณ ห้องประชุมศูนย์วิจัยเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว ซึ่งผู้เข้าอบรมได้รับฟังการบรรยายในหัวข้อต่าง ๆ ได้แก่

• สรีรวิทยาของผลิตผลหลังการเก็บเกี่ยวและการสูญเสียในกระบวนการจัดการหลังการเก็บเกี่ยว
• เทคโนโลยีการจัดการกับผลิตผลเกษตรในสภาวการณ์เปลี่ยนแปลงของสภาพภูมิอากาศ
• เทคโนโลยีบรรจุภัณฑ์สำหรับผักและผลไม้
• การจัดการแมลงศัตรูผักและผลไม้หลังการเก็บเกี่ยว เพื่อส่งเสริมกระบวนการผลิตคงคุณภาพ ลดการสูญเสีย สนับสนุนการใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มค่าเพื่อการบริโภคอย่างยั่งยืน (SDG12)

โดยมีอาจารย์ นักศึกษา เกษตรกร และผู้ประกอบการ รวมทั้งเจ้าหน้าที่จากภาครัฐและเอกชน เข้าร่วมอบรม

The post ฝึกอบรมเรื่อง “การจัดการหลังการเก็บเกี่ยวสำหรับผลิตผลเกษตร และการควบคุมการสูญเสียอาหาร” เมื่อวันที่ 7 สิงหาคม 2568 appeared first on ศูนย์นวัตกรรมเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว.

หัวข้อการอบรม

• ความสำคัญของสายโซ่ความเย็น (cold chain) ต่อคุณภาพ อายุการเก็บรักษาผลิตผลทางการเกษตรและผลิตภัณฑ์อาหาร
• การจัดการระบบสายโซ่ความเย็น และ Logistic สำหรับเกษตรกร ผู้ประกอบการรายย่อย ผู้ประกอบการห้องเย็น ผู้ค้าปลีก และ Modern trade
• เทคโนโลยีและนวัตกรรมที่เกี่ยวข้องกับ Cold Chain และ Logistic
• Cold Chain และ Logistic สำหรับสินค้าเกษตรไทยสู่ตลาดจีน

ฟรี…ค่าลงทะเบียน รับจำนวนจำกัดเพียง 15 ท่านเท่านั้น (มีค่ามัดจำลงทะเบียน 500 บาท โดยจะได้รับเงินคืนในวันอบรม) ลงทะเบียนผ่าน QR code หรือ https://forms.gle/2dTCVHXEvyTYRC5R7 ภายในวันที่ 1 สิงหาคม 2568 สอบถามรายละเอียดได้ที่ โทรศัพท์ 053-944031, 063-5365351

The post ขอเชิญเข้าร่วมการอบรม เรื่อง “การจัดการระบบสายโซ่ความเย็นในผลิตผลสด” วันที่ 8 สิงหาคม 2568 appeared first on ศูนย์นวัตกรรมเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว.

หัวข้อการอบรม

• สรีรวิทยาของผลิตผลหลังการเก็บเกี่ยวและการสูญเสียในกระบวนการจัดการหลังการเก็บเกี่ยว
• เทคโนโลยีการจัดการกับผลิตผลเกษตรในสภาวการณ์เปลี่ยนแปลงของสภาพภูมิอากาศ
• เทคโนโลยีบรรจุภัณฑ์สำหรับผักและผลไม้
• การจัดการแมงศัตรูผักและผลไม้หลังการเก็บเกี่ยว

ฟรี…ค่าลงทะเบียน รับจำนวนจำกัดเพียง 15 ท่านเท่านั้น (มีค่ามัดจำลงทะเบียน 500 บาท โดยจะได้รับเงินคืนในวันอบรม) ลงทะเบียนผ่าน QR code หรือ https://forms.gle/3BhEmVApzH7xcT2s7 ภายในวันที่ 1 สิงหาคม 2568 สอบถามรายละเอียดได้ที่ โทรศัพท์ 053-944031, 063-5365351

The post ขอเชิญเข้าร่วมการอบรม เรื่อง “การจัดการหลังการเก็บเกี่ยวสำหรับผลิตผลเกษตรและการควบคุมการสูญเสียอาหาร” วันที่ 7 สิงหาคม 2568 appeared first on ศูนย์นวัตกรรมเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว.

โดย ปาริชาติ เทียนจุมพล และคณะ
มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

ผลผลิตด้านการเกษตรในกลุ่มเมล็ดพืช (grain) ที่มีความสำคัญต่อระบบเศรษฐกิจของประเทศไทย นอกจากข้าวแล้วยังมีข้าวโพดและถั่วเหลือง ซึ่งมีความต้องการใช้ในประเทศในปริมาณที่ค่อนข้างสูง โดยเฉพาะอุตสาหกรรมอาหารและอุตสาหกรรมอาหารสัตว์ และกำลังการผลิตภายในประเทศไม่เพียงพอกับความต้องการใช้ประโยชน์ รวมถึงพืชที่กำลังมาแรงในขณะนี้และมีปริมาณความต้องบริโภคเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องก็คือ กาแฟ และปัญหาสำคัญในการผลิตเมล็ดพืชแต่ละชนิดแตกต่างกันไปตามปัจจัยและเงื่อนไข ซึ่งปัญหาที่สำคัญประการหนึ่ง คือ การควบคุมคุณภาพโดยเฉพาะผลผลิตที่มีปริมาณการผลิตสูงและมีคู่แข่งจำนวนมากทั้งตลาดภายในและต่างประเทศ คือ ข้าว และผลผลิตที่มีมูลค่าสูงและผู้บริโภคให้ความสำคัญกับคุณภาพอย่างมาก คือ กาแฟ

ดังนั้นคณะนักวิจัยของมหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ภายใต้การสนับสนุนอย่างต่อเนื่องจาก ศูนย์นวัตกรรมเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ในการศึกษาวิจัยเพื่อนำเทคโนโลยีแบบไม่ทำลาย (non-destructive technology) ด้วยเนียร์อินฟราเรดสเปกโทรสโกปี (near infrared spectroscopy, NIRS) มาใช้ประโยชน์ในด้านการผลิตสินค้าเกษตรของประเทศไทย โดยเฉพาะการตรวจวิเคราะห์คุณภาพ ซึ่งเป็นขั้นตอนที่สำคัญในกระบวนการจัดการหลังการเก็บเกี่ยว เนื่องจากส่งผลต่อคุณภาพผลผลิต ราคาจำหน่าย และต้นทุนการผลิต จึงได้พัฒนาเครื่องต้นแบบการตรวจสอบคุณภาพเมล็ดกาแฟ (Mini-NIR) ประกอบด้วย 4 ส่วนประกอบหลัก คือ

1. แหล่งกำเนิดแสง
2. ชุดวางตัวอย่าง
3. ชุดตรวจวัด
4. ชุดประมวลผล

ควบคุมการทำงานด้วยโปรแกรมคอมพิวเตอร์ สามารถสั่งงานได้อย่างอิสระผ่านจอ LCD แบบ touch screen  ทำงานได้โดยอาศัยหลักการดูดกลืนคลื่นแสงเนียร์อินฟราเรด (near infrared, NIR) ของสารประกอบอินทรีย์ที่พบในเมล็ดกาแฟ โดยจะใช้ข้อมูลการดูดกลืนแสง NIR ของเมล็ดกาแฟ ซึ่งได้จากการนำเมล็ดกาแฟน้ำหนักประมาณ 100 กรัมต่อตัวอย่าง บรรจุลงในบิกเกอร์ แล้วนำไปวางตรงชุดวางตัวอย่างของเครื่อง Mini-NIR แล้ววัดสเปกตรัมเฉพาะในช่วงความยาวคลื่น900-1700 นาโนเมตร แล้วนำข้อมูลสเปกตรัมเข้าสู่ส่วนประมวลเพื่อทำนายคุณภาพที่ต้องการตรวจวัด

ในเบื้องต้น สามารถตรวจวัดความชื้น และการปลอมปนด้วยเมล็ดกาแฟบกพร่องชนิดต่างๆ ได้แก่ เมล็ดแตก เมล็ดที่ถูกแมลงทำลาย และเมล็ดที่มีเชื้อรา ซึ่งช่วยลดการสูญเสียผลผลิตในกระบวนการจัดการหลังการเก็บเกี่ยว ทำงานได้อย่างรวดเร็วภายในระยะเวลา 1 นาทีต่อตัวอย่าง สามารถตรวจสอบคุณภาพด้านต่างๆ ของเมล็ดกาแฟในคราวเดียวกัน ช่วยลดต้นทุนการผลิต ไม่ใช้สารเคมีในการตรวจวิเคราะห์ ไม่เกิดของเสียจึงเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม มีขนาดกะทัดรัด น้ำหนักเบา และเคลื่อนย้ายได้สะดวก

เพื่อช่วยสร้างความเชื่อมั่นในคุณภาพของสินค้าให้กับผู้ผลิตและผู้บริโภค และเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานของเครื่อง Mini-NIR ในการตรวจสอบคุณภาพเมล็ดกาแฟ รวมถึงสามารถนำไปประยุกต์ใช้กับผลิตผลทางการเกษตรในกลุ่มเมล็ดพืชชนิดอื่นได้ และใช้งานได้ง่าย คณะทำงานวิจัยจึงได้พัฒนาโปรแกรมต้นแบบสำหรับควบคุมการทำงานของเครื่องตรวจสอบคุณภาพเมล็ดพืชแบบพกพา มีการทำงานแบ่งออกเป็น 3 ส่วน ทำหน้าที่แตกต่างกัน คือ 1) ส่วนการบันทึกข้อมูลการดูดกลืนแสงเนียร์อินฟราเรด ทำหน้าที่วัดและบันทึกข้อมูลสเปกตรัม ให้อยู่ในรูปแบบไฟล์ .csv และ .dat สำหรับนำไปเข้าสู่ส่วนต่อไป คือ การวิเคราะห์และทำนายค่า ซึ่งในส่วนนี้จะสามารถทำงานได้ทั้งการเตรียมข้อมูล (data pre-processing) ด้วยวิธีทางคณิตศาสตร์ต่างๆ การวิเคราะห์ข้อมูลเบื้องต้น แล้วจึงสร้างโมเดลด้วยวิธีทางเคโมเมทริกซ์ ด้วยวิธี PLS สำหรับใช้ในการทำนาย แล้วจึงนำเข้าสู่ส่วนของการแสดงผลทั้งในรูปแบบกราฟและตาราง ซึ่งขึ้นอยู่กับจำนวนโมเดลและสามารถเพิ่มและลดคุณสมบัติหรือคุณภาพ (constituent) ที่ต้องการแสดงบนหน้าจอได้ ทำให้สามารถทำงานได้อย่างสะดวก รวดเร็ว ประหยัดเวลา และมีประสิทธิภาพ โดยขณะนี้สามารถใช้ในการตรวจสอบความชื้นและการปลอมปนในเมล็ดกาแฟ และระดับการผสม (ปลอมปน) ของข้าวขาวดอกมะลิ 105 ด้วยข้าวขาวทั่วไป และข้าวเหนียว ได้ในงานวิเคราะห์ประจำวัน (routine analysis)

The post โปรแกรมต้นแบบสำหรับควบคุมการทำงานของเครื่องตรวจสอบคุณภาพเมล็ดพืชแบบพกพา appeared first on ศูนย์นวัตกรรมเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว.

เรื่องเต็มงานวิจัย

• การยืดอายุการเก็บรักษาผลขนุนพันธุ์ทองพลอยโดยใช้แอมิโนอีท็อกซีไวนิลไกลซีน

งานวิจัยของศูนย์ฯ

• ผลของ Aminoethoxyvinylglycine ต่อการชะลอการสุกของผลกล้วยน้ำว้า
• ผลของไอระเหยปลดปล่อยในบรรจุภัณฑ์บรรยากาศดัดแปรแอคทีฟที่มีส่วนประกอบของขี้ซีชันไม้จิกต่อการเปลี่ยนสีและปริมาณกรดแอสคอร์บิคของมะเขือเทศสด

นานาสาระ

• โปรแกรมต้นแบบสำหรับควบคุมการทำงานของเครื่องตรวจสอบคุณภาพเมล็ดพืชแบบพกพา
  โดย ดร.ปาริชาติ เทียนจุมพล และคณะ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

ผลงานวิจัยของนักวิจัยในสังกัดของศูนย์ฯ

• การแปรรูปวัสดุเหลือทิ้งทางการเกษตรเป็นเชื้อเพลิงแข็ง ผ่านกระบวนการแก๊สซิฟิเคชันและไพโรไลซิส
  โดย รศ.ดร.กิตติพงษ์ ลาลุน และคณะ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

ดาวน์โหลด Postharvest Newsletter ปีที่ 24 ฉบับที่ 2 เมษายน – มิถุนายน 2568

The post Postharvest Newsletter ปีที่ 24 ฉบับที่ 2 เมษายน – มิถุนายน 2568 appeared first on ศูนย์นวัตกรรมเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว.